بررسی دلالت فقهی عبارت «ما اُحِبُّ»

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

چکیده

از جمله عبارت هایی که برای پژوهشگران عرصه روایات یا حتی افرادی که به صورت گذرا در روایات سیر میکنند، همواره میتواند مورد سوال و ابهام باشد، دلالت و ظهور عبارت «ما احب» است که از سوی حضرات معصومین علیهم السلام صادر شده، این مقاله سعی کرده با واکاوی موارد استعمال این عبارت و بررسی اقوال فقها و دقت نظر در مفاد لغوی این عبارت و توجه به شئون مختلف معصومین علیهم السلام، ظهور اولیه و دقیقی از این عبارت را به مخاطب بدهد. پوشیده نیست که اهمیت این پژوهش در فهم دقیق روایات و برداشت های ما بسیار تعیین کننده خواهد بود، و در بسیاری از مواقع فتوای فقیه، به خاطر تفاوت برداشتی که از «ما احب» دارد، تغییر میکند. و پژوهشگران حوزوی و دانشجویی از حاصل آن بهره می برند.
ابتکار مقاله پیش رو از آنجهت است که متغیرهای مختلف را ذیل این عبارت جمع آوری کرده و مستقلا جمع بندی مجزایی برای استظهار «ما احب» انجام داده است و همچنین سعی شده که از متن و نص روایات و اقوال فقها استفاده شود تا استظهار مخاطب از اتقان محکمی برخوردار باشد و در نهایت پس از بررسی های مختلف واضح میشود که متعلق «ما احب» نمیتواند امر واجب باشد و ظهور اولیه در کراهت دارد و حتی و حکم های حرمتی که مستفاد از این عبارت شده به خاطر قراینی است که سبب انصراف از ظهور اولیه شده است.

کلیدواژه‌ها


احمد بن فارس بن زکریا، معجم مقاییس اللغة ، قم، منشورات مکتب التبلیغ الاسلامی
السیوری الحلی، جمال الدین مقداد بن عبدالله، 1404ق، تنقیح الرائع لمختصر الشرایع، چاپ اول، قم، مکتبه آیت الله المرعشی النجفی ره
اهوازی، حسین بن سعید، بی تا، المومن، قم، مدرسه الامام المهدی عجل الله
بحرانی، یوسف بن احمد، بی تا، حدائق الناضرة فی احکام العتره الطاهره، قم، موسسه النشر الاسلامی التابعه لجماعه المدرسین
حرالعاملی، محمد بن الحسن، 1409، وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه، چاپ اول، قم، موسسه آل البیت علیهم‌السلام لإحیاء التراث
حلی، ابو منصور جمال الدین حسن بن یوسف بن مطهر، 1413ق، قواعد الاحکام، چاپ اول، قم، موسسه النشر الاسلامی
خویی، ابوالقاسم، 1377ق، موسوعه آیت الله خویی، نجف الاشرف، موسسه الخوئی الاسلامیه
زبیدی، مرتضی، 1385 ق، تاج العروس من جواهر القاموس، قم، دارالفکر
طباطبایی، سید علی، 1409ق، ریاض المسائل فی تحقیق الاحکام بالدلائل، چاپ اول، قم، موسسه النشر الاسلامی التابعه لجماعه المدرسین
طوسی، محمد بن حسن، 1364 ش، تهذیب الاحکام، چاپ چهارم، تهران، دارالکتب الاسلامیه
طوسی، محمد بن حسن، استبصار،1078،تهران، دارالکتب الاسلامیه
عاملی، زین الدین بن علی بن احمد، 1413ق، مسالک الافهام فی شرح شرائع الاسلام، قم، موسسه المعارف الاسلامیه
عاملی، زین الدین بن علی بن احمد، 1440، روضة البهییه فی شرح اللمعه الدمشقیه، چاپ شانزده، قم، مجمع الفکر الاسلامی
عاملی، محمد جواد الحسینی، 1381ش، مفتاح الکرامة فی شرح قواعد العلامه، قم، موسسه النشر الاسلامی
فراهیدی، ابی عبدالرحمن، 1409ق، کتاب العین، قم، موسسه دارالهجره
فیومی، احمد بن محمد بن علی، 1418ق، مصباح المنیر، چاپ دوم، بیروت، المطبعه العصریه
کلینی رازی، محمد بن یعقوب، 1407ق، اصول کافی، چاپ چهارم، تهران، دارالکتب الاسلامیه
مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1403، بحارالانوار، چاپ دوم، تهران، موسسه الوفاء
نجفی، محمد حسن، 1362ش، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، چاپ هفتم، بیروت، داراحیاء تراث العربی
یوسفی، حسن بن ابی طالب (الفاضل الآبی)، کشف الرموز فی شرح مختصر النافع، قم، موسسه النشر الاسلامی
اراکی، محسن،(‌۲۵ دی ۹۷)، درس خارج فقه فرهنگ، ایران، قم، https://mohsenaraki.ir/farsi/%d8%af%d8%b1%d9%88%d8%b3/#
محمدی ری شهری، محمد( ۱۳۹۶/۱۰/۲۵ )، درس خارج ایران، قم، https://eshia.ir/Feqh/Archive/reyshahri/feqh/96/
شبیری زنجانی، سید موسی،.( 10/ 2/ 79)، درس خارج، مبحث ازدواج در عده، ایران، قم، https://zanjani.ir/category/%D8%AF%D8%B1%D9%88%D8%B3-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%D8%AC/
شهیدی، محمد تقی،( 4/ 10/ 1400)؟، درس خارج، ایران، قم، https://shahidipoor.ir/
مروی، جواد( 14/ 7 / )، 94درس خارج ،مبحث بعضی از کلمات دال بر نهی، ایران، قم ؛https://ostadmarvi.ir/